Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Suwałkach informuje, że w dniu 17 listopada 2016 r. przypada Światowy Dzień Rzucania Palenia. Dzień ten ma już ponad 30-letnią tradycję. Jest on okazją dla osób palących do rozpoczęcia walki z nałogiem tytoniowym.
8 września 2016 r. weszła Ustawa z dnia 22 lipca 2016 r. o zmianie ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1331 tom 1), która zawiera m.in. przepisy dotyczące:
- umieszczania informacji o zakazie palenia w miejscach publicznych (art. 4 ust. 1a),
- ustanowienia zakazu wprowadzania do obrotu papierosów posiadających charakterystyczny aromat (wyjątkiem są papierosy mentolowe, na które ustanowiono okres przejściowy do 2020 r.) (art. 7c pkt 1),
- przepisy obligujące producentów lub importerów wyrobów tytoniowych do przekazywania wykazu wszystkich składników używanych do produkcji wyrobów tytoniowych (art. 8a pkt 1),
- ustanowienia zakazu palenia papierosów elektronicznych w miejscach publicznych (art. 5a ust. 2).
Pomysł obchodów narodził się w Stanach Zjednoczonych. Autorem pomysłu jest dziennikarz Lynn Smith, który w 1974 roku zaapelował do czytelników swojej gazety, aby przynajmniej przez jeden dzień nie palili papierosów. W efekcie, aż 150 tysięcy ludzi spróbowało przez jedną dobę wytrzymać bez palenia. Amerykańskie Towarzystwo Walki z Rakiem zachęcone powodzeniem akcji w 1977 r. uznało trzeci czwartek listopada za Dzień Rzucania Palenia. Z czasem idea ta przyjęła się w innych krajach, a w 1991 r. także w Polsce.
CBOS podaje, że w 2012 r. w Polsce papierosy pali co trzeci Polak (31%). Dwukrotnie częściej palą mężczyźni (40%) niż kobiety (23%).
Najrzadziej palą osoby starsze, powyżej 65 r.ż (13%), oraz osoby młode między 25 a 34 r.ż. (26%).
Największą popularnością papierosy cieszą się wśród osób w średnim wieku, czyli mających od 35 do 54 r.ż. (40%). Prawie we wszystkich grupach wiekowych częściej palą mężczyźni. Jedynie w grupie wiekowej 18 – 24 lata – częściej palą kobiety.
Najczęściej palą osoby z wykształceniem podstawowym (35%) i zasadniczym zawodowym (36%). Z wyższym wykształceniem pali 20%.
Zdecydowana większość palaczy (82%) pali regularnie, a 18% tylko okazjonalnie. Okazjonalnie częściej palą kobiety (23%) niż mężczyźni (14%).
Palenie tytoniu od lat jest główną przyczyną wysokiej umieralności dorosłych Polaków.
Polska, na tle innych krajów europejskich, należy do czołówki pod względem zachorowań na raka płuc (wg. danych Eurostatu) – 21 tysięcy zgonów na rok.
Palenie tytoniu niesie za sobą poważne skutki zdrowotne. Palacze są szczególnie narażeni na:
- choroby układu oddechowego – rak płuc, języka, wargi, jamy ustnej, krtani, tchawicy, przewlekła obturacyjną choroba płuc, rozedma płuc, przewlekłe zapalenie oskrzeli, astmę oskrzelową, gruźlicę,
- choroby układu krążenia – zawał mięśnia sercowego, nadciśnienie tętnicze, tętniaka aorty, chorobę niedokrwienną serca, miażdżycę zarostową kończyn dolnych,
- inne choroby: rak tarczycy, nerki, pęcherza moczowego, przełyku, wrzody żołądka oraz dwunastnicy, przepukliny jelitowe, choroby oczu, upośledzenie płodności, impotencja.
Co zyskuje się rzucając palenie już dziś:
- poprawia się samopoczucie i poczucie wartości,
- posiada się więcej energii,
- otrzymuje się więcej tlenu i łatwiej oddychać,
- poprawia się kondycja fizyczna i psychiczna,
- potrawy zaczynają pachnieć i smakować lepiej,
- zmniejsza się ryzyko infekcji górnych dróg oddechowych i częstość kaszlu,
- skóra i paznokcie są w lepszym stanie, będziesz mieć mniej zmarszczek,
- ubranie, włosy i mieszkanie zaczną pachnieć ładniej,
- oszczędza się pieniądze, które można przeznaczyć na inne cele.
Bez względu na wiek rzucanie palenia zawsze się opłaca!:
- 20 minut po rzuceniu palenie: – spada tempo bicia serca,
- 8 godzin po rzuceniu palenia: – normalizuje się poziom tlenu,
- 2 tygodnie do 3 miesięcy po rzuceniu palenia: – poprawia się funkcjonowanie płuc, spada ryzyko zawału,
- 1 do 9 miesięcy po rzuceniu palenia: – zmniejsza się kaszel i zanika brak tchu,
- rok po rzuceniu palenia: – spada o połowę ryzyko zachorowania na chorobę wieńcową,
- 15 lat po rzuceniu palenia: – zmniejsza się ryzyko zachorowania na raka płuc
i będzie podobna jak u osoby nigdy nie palącej.
Zmiany w ustawie o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych.
Corocznie koszty leczenia związane z używaniem wyrobów tytoniowych wynoszą ok. 18 mld zł rocznie, natomiast koszty wynikające z mniejszej wydajności i nieobecności w pracy to ok. 15 mld zł rocznie.
Z danych resortu zdrowia wynika, że liczba zgonów bezpośrednio wynikających z palenia tytoniu wynosi w Polsce od 67 tys. do 90 tys. przypadków rocznie. Szacuje się, że 38% wszystkich zgonów mężczyzn w wieku 38-69 lat ma związek z paleniem tytoniu, z czego 55 % zgonów wynika bezpośrednio z nowotworu powstałego na skutek palenia tytoniu.
Z powodu biernej ekspozycji na dym tytoniowy umiera rocznie blisko 2 tys. niepalących, głównie z powodu choroby niedokrwiennej serca, udaru mózgu, raka płuca i przewlekłych chorób układu oddechowego.
Wejście na polski rynek papierosów elektronicznych spowodowało, że coraz więcej Polaków sięgało po nie w tym młodzież. Szacuje się, że około 3% Polaków pali e-papierosy.
Zmiana przepisów dotyczących palenia e-papierosów jest spowodowana koniecznością wdrożenia regulacji unijnych przyjętych w 2014 r. w tzw. dyrektywie tytoniowej (dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/40/UE z 3 kwietnia 2014 r. w sprawie zbliżenia przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych państw członkowskich w sprawie produkcji, prezentowania i sprzedaży wyrobów tytoniowych i powiązanych wyrobów oraz uchylającej dyrektywę 2001/37/WE). Nowe przepisy weszły w życie 8 września 2016 r.
W związku z tym ustawa przewiduje zakaz sprzedaży papierosów elektronicznych osobom niepełnoletnim. Wszyscy palący e-papierosy muszą przestrzegać zakazów, do których muszą stosować się palacze zwykłych papierosów.
Omawiana nowelizacja rozszerzyła zakaz palenia w miejscach publicznych nie tylko na zakaz palenia wyrobów tytoniowych, ale również na zakaz palenia nowatorskich wyrobów tytoniowych oraz papierosów elektronicznych.
Papierosy elektroniczne, podobnie jak tradycyjne, nie mogą być palone w miejscach publicznych takich jak:
- zakłady pracy,
- przychodnie i szpitale,
- placówki oświatowe,
- przystanki autobusowe.
E-papierosy zostaną również objęte zakazem reklamy, tak jak obecnie wyroby tytoniowe. Ich producenci i importerzy, nie mogą sponsorować imprez sportowych, kulturalnych, oświatowych i zdrowotnych.
Za palenie w miejscach publicznych trzeba będzie zapłacić mandat w wysokości 500 zł. Za złamanie zakazu reklamy kara wyniesie 200 tys. zł.
Na opakowaniach papierosów elektronicznych musi być zamieszczona informacja o wszystkich zawartych w nich składnikach i ich ilościach oraz pojawi się odpowiednie ostrzeżenie zdrowotne.
Zakazane jest również detaliczne sprzedawanie i kupowanie przez internet e-papierosów i płynów z nikotyną do nich, zarówno w kraju jak i za granicą.
Zakazem sprzedaży zostały objęte również papierosy „smakowe” i tytoń do samodzielnego skręcania – z wyłączeniem tych z dodatkiem mentolu, którego zakaz stosowania będzie obowiązywał dopiero od 2020 r. Oznacza to, że papierosy mentolowe będzie można kupować jeszcze przez 5 lat.
W przypadku wyrobów tytoniowych na opakowaniach jednostkowych i zbiorczych będzie również obowiązek umieszczania mieszanych ostrzeżeń zdrowotnych, tj. graficznych (zdjęcia zmian chorobowych) i tekstowych. Obecnie na takich opakowaniach umieszczany jest wyłącznie tekst.
Źródło: Państwowy Powiatowy Inspektorat Sanitarny w Suwałkach