Jak co roku na najważniejszym muzycznym dorocznym konkursie folklorystycznym: 53 Ogólnopolskim Festiwalu Kapel i Śpiewaków Ludowych w Kazimierzu nad Wisłą -obecność reprezentantów Suwalszczyzny przełożyła się na znaczącą ilość i jakość zdobytych nagród.
Festiwalowe jury złożone z najwybitniejszych polskich etnomuzykologów i folklorystów ocenia autentyczność repertuaru, sposób jego wykonania, wiarygodność lokalnej gwary (w wypadku śpiewaków i zespołów śpiewaczych) oraz ogólny wyraz artystyczny.
Reprezentanci Suwalszczyzny (a do 1998r województwa suwalskiego) zawsze przywozili z Kazimierza znaczącą ilość nagród i wyróżnień, co jest gwarantem wiarygodności i autentyczności tutejszego folkloru (zespoły i soliści wykonujący przypadkowy, „biesiadny” repertuar nie mają czego w Kazimierzu szukać).
W kategorii zespołów śpiewaczych:
– I nagrodę zdobyła grupa męska Zespołu Folklorystycznego „Pogranicze” z Szypliszk; www.pogranicze.szypliszki.eu
– wyróżnienie zdobył zespół „Wigranie” ze Starego Folwarku (gmina Suwałki);
W kategorii solistów śpiewaków:
– drugą nagrodę otrzymała śpiewaczka Małgorzata Makowska z Suwałk;
– trzecią nagrodę zdobyła Urszula Andruszkiewicz z d. Kalinowska, członkini zespołu „Pogranicze” z Szypliszk. Jako nastolatka Urszula Kalinowska (mieszkająca wówczas w Wiżajnach) przez 10 lat była członkinią zespołu młodzieżowego „Młode Jezioranki”, prowadzone przez wybitną śpiewaczkę ludową Annę Andruszkiewicz z Wiżajn. Urszula Andruszkiewicz od kilku lat jest nauczycielką wychowania początkowego w suwalskiej SP4 (założyła tam i prowadzi dziecięcy szkolny zespół ludowy „Kazimierki”).
W kategorii „Mistrz- uczeń”:
– I nagrodę otrzymał młodzieżowy 18- osobowy zespół śpiewaczy „Szuwarki” z Wiżajn, prowadzony przez zaledwie 19- letniego Damiana Balcera (Damian w latach poprzednich z sukcesami uczestniczył jako „uczeń” w tej samej kazimierskiej kategorii).
– II nagrodę w tej samej kategorii „Mistrz- uczeń” otrzymał 14- letni Kacper Jankowski z Rakówka k. Przerośli, grający na harmonii trzyrzędowej. Jego Mistrzynią jest Małgorzata Makowska z Suwałk grająca na harmonii pedałowej (jednocześnie wyżej wspomniana tegoroczna laureatka w kategorii „śpiewak- solista”)
Reprezentanci Suwalszczyzny dokonali w Kazimierzu archiwalnych nagrań dla warszawskiej ekipy Narodowej Fonoteki Folkloru Polskiego Radia, zaś w festiwalowej gazecie „Burczybas” znalazły się (przesłane na kilkanaście dni przed festiwalem) mini informacje o wszystkich reprezentantach wielokulturowej Suwalszczyzny i ich festiwalowym repertuarze.
Jurorzy 53 Kazimierskiego Festiwalu umieścili w swym protokole następujący apel:
Jurorzy składają serdeczne gratulacje wszystkim laureatom i uczestnikom spotkania Kazimierskiego. W festiwalu licznie zaprezentowali się artyści ludowi ze wszystkich regionów Polski, a więc ze wszystkich obecnych województw. Jury z zadowoleniem odnotowało także fakt, że w obecnym roku w festiwalu wzięli udział także reprezentanci mniejszości etnicznych.
Jury pozytywnie odnotowuje fakt bardzo wysokiego poziomu artystycznego tegorocznej edycji Festiwalu, co w szczególności dotyczy licznie występujących kapel oraz zespołów śpiewaczych. Znalazło to odzwierciedlenie w ilości przyznanych nagród oraz wyróżnień. (…)
Jury przypomina, że głównym celem Festiwalu jest ochrona tradycyjnego repertuaru oraz tradycyjnego stylu muzykowania i śpiewu.
Tradycja ludowego śpiewu i muzykowania jest cenną i istotną częścią polskiego, niematerialnego dziedzictwa kulturowego, która to część nie może zostać zaprzepaszczona w nowych warunkach cywilizacyjnych. Stanowi ona bowiem o tożsamości lokalnej, regionalnej i ogólnonarodowej.
Cieszy fakt, że zainteresowanie pielęgnowaniem tradycyjnego śpiewu i muzykowania rośnie wśród młodego pokolenia. W roku bieżącym młodzi artyści licznie i aktywnie występowali we wszystkich kategoriach konkursowych. Komisja zaobserwowała, że w wielu wypadkach młodzi zasilają dotychczasowe składy i traktujemy to jako stałą tendencję. Rozwijający się konkurs „Mistrz i uczeń” dodatkowo ją wzmacnia.
Komisja z uznaniem podkreśla starania wykonawców o zachowanie w swoich prezentacjach autentycznego języka regionalnego, regionalnych strojów oraz niezwykle cennego archaicznego instrumentarium. Z aprobatą stwierdza też większą dbałość wykonawców o stronę tekstową prezentowanych utworów, co pozwala uwydatnić zawarte w utworach treściowe przesłania. (…)
Jury nieustannie apeluje do władz samorządowych wszystkich szczebli, aby w dalszym ciągu wspierały ludowych artystów ze swoich obszarów administracyjnych. Ich działalność jest przecież sposobem promocji lokalnej kultury oraz własnych regionów na forum ogólnopolskim. Komisja z uznaniem dostrzega obecność w Kazimierzu, razem z wykonawcami, przedstawicieli władz samorządowych różnych szczebli. Dla artystów ludowych jest to znakomite wsparcie i dowód uznania ich talentu oraz osiągnięć artystycznych.
Jury składa również podziękowanie tegorocznym konferansjerom tj. Annie Adamowicz, Józefowi Brodzie i Stanisławowi Jaskułce, którzy nie tylko kompetentnie zapowiadali poszczególne programy prezentacji, ale także pomagali wykonawcom w przełamywaniu stresów związanych z ich indywidualnymi występami.
W bieżącym roku jako konferansjer po raz dziesiąty w Kazimierzu funkcjonowała Anna Adamowicz spod Wilna, prowadząca również Jarmarki Folkloru w Suwałkach (i w Węgorzewie), a od 17 lat – Festiwale Kultury Kresowej w Mrągowie.
Wyjazd festiwalowej ekipy z Suwalszczyzny został zrealizowany autokarem współfinansowanym przez Starostwo Powiatowe w Suwałkach.
Na prośbę organizatorów tegorocznego kazimierskiego festiwalu niżej podpisany pośredniczył w zaproszeniu do Kazimierza 2019 laureata wielu europejskich festiwali kultury tradycyjnej – młodzieżowego etnograficznego zespołu folklorystycznego „REKETUKAS” z Wilna, który wystąpił jako gość festiwalu w koncertach towarzyszących.
Mirosław Nalaskowski
Ekipa z województwa warmińsko- mazurskiego zdobyła w Kazimierzu 2018r. następujące laury:
w kategorii solista- instrumentalista:
Nagrodę Główną „Basztę”- otrzymał cymbalista wileński, 47- letni Piotr Krupski z Elbląga, wnuk wcześniejszego cymbalisty i laureata festiwalu w Kazimierzu (I nagroda w 1988r)- Józefa Krupskiego (1917-1992).
w kategorii kapel:
wyróżnienie otrzymała kapela cymbalistów wileńskich z Ełku, w skład której wchodzą m. in. młodzi cymbaliści: Piotr Karpuk (lat 18) i Jakub Bukowski (lat 16)
w kategorii zespołów śpiewaczych:
Trzecie nagrody otrzymały m. in.:
– Zespół śpiewaczy „Prząśniczki” z Kowal Oleckich,
– Zespół śpiewaczy „Uciesne Kamratki” z Pisza;
w kategorii- „Mistrz- Uczeń”:
II nagrodę otrzymała 14- letnia cymbalistka wileńska Michalina Rogińska z Ełku. Jej mistrzem jest 18- letni Piotr Karpuk z Ełku.
Źródło: M. Nalaskowski
Fot. Kamil Wasilewski